Od wielu lat wskazania do leczenia metodą pozaustrojowego zapłodnienia są bardzo dokładnie sprecyzowane. Pozaustrojowe zapłodnienie w przeliczeniu na jedną próbę (cykl miesięczny) jest najskuteczniejszą metodą leczenia niepłodności. Metoda ta jest z powodzeniem stosowana w przypadku niepłodności spowodowanej niedrożnymi lub nieprawidłowo funkcjonującymi jajowodami, czynnikiem męskim, zaawansowaną endometriozą lub gdy inne metody leczenia są nieskuteczne.
Poniższa tabela przedstawia wskazania w formie rekomendacji. Musimy jednak pamiętać, że sytuacja każdej pary musi być traktowana indywidualnie.
| |
Wskazania do pozaustrojowego zapłodnienia - in vitro |
| Czynnik jajowodowy |
- w przypadku trwałego uszkodzenia jajowodów, niezakwalifikowania do zabiegu operacyjnego lub małej szansy na powodzenie takiej formy leczenia
- w przypadku upośledzonej funkcji jajowodów przy zachowanej drożności lub po zabiegu mikrochirurgicznym i upływie max. 2 lat bez ciąży; oczekiwanie może być racjonalne tylko w przypadku braku innych czynników mogących mieć wpływ na szansę na ciążę (nieprawidłowe nasienie, wiek kobiety > 35 lat, czas trwania niepłodności > 3 lat, endometrioza, zaburzenia jajeczkowania)
|
Niepłodność niewyjaśnionego pochodzenia (po ewentualnym niepowodzeniu inseminacji domacicznych) |
- jeżeli trwa > 3 lata
- jeżeli wiek pacjentki wynosi > 35 lat – szybciej
|
| Czynnik męski |
- jeżeli całkowita liczba plemników ruchomych < 1 mln – wskazana mikroiniekcja plemnika do komórki jajowej (IntraCytoplasmic Sperm Injection – ICSI)
- liczba plemników ruchomych 1–10 mln w przypadku niepłodności dłuższej niż 2 lata i po ewentualnym niepowodzeniu inseminacji domacicznych
- liczba plemników > 10 mln – postępowanie takie jak w niepłodności o niewyjaśnionym pochodzeniu
|
| Endometrioza |
- I° i II° – tak jak w niepłodności niewyjaśnionego pochodzenia
- III° i IV° – tak jak w przypadku czynnika jajowodowego
|
Zaburzenia hormonalne po ewentualnym niepowodzeniu inseminacji |
- 12 cykli ze stymulacją owulacji bez efektu lub gdy stosowana stymulacja doprowadza do rozwoju wielu pęcherzyków
|
| Nieudane próby insemnacji domacicznej |
- nie więcej niż 4 - 6 prób w przypadku kobiet < 35. roku życia
- nie więcej niż 4 próby w przypadku kobiet > 35. roku życia
|
| Inne wskazania |
- nosicielstwo wirusów HIV, HCV przez mężczyznę (kobieta nie jest zarażona)
- nosicielstwo zmian genetycznych powodujących ciężkie, nieodwracalne zmiany u potomstwa (gdy diagnostyka preimplantacyjna pozwala uniknąć trudnej decyzji
o przerwaniu ciąży)
- kobieta rozpoczyna leczenie przeciwnowotworowe, które z dużym prawdopodobieństwem nieodwracalnie uszkodzi jajniki
- przedwczesne wygaśnięcie czynności jajników (zastosowanie komórki jajowej dawczyni)
- nadmierna odpowiedź jajników na stymulację owulacji przed inseminacją domaciczną
|
| |
Według Polskiego Towarzystwa Medycyny Rozrodu, Sekcji Płodności i Niepłodności oraz Sekcji Andrologii Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego |